یکی از اصلی ترین مراقبت های بعد از عمل بینی که موجب تسریع فرایند بهبودی و کوتاه شدن دوره نقاهت افراد می شود ، شستشوی بینی بوده که می تواند نتایج مثبتی به دنبال داشته باشد. در ادامه این مقاله همراه ما باشید تا با اصلی ترین تکنیک های شستشوی بینی بعد از جراحی آشنا شوید.
اهمیت شستشوی بینی بعد از جراحی بینی چیست؟
شستشوی بینی پس از عمل برای حفظ بهداشت و جلوگیری از عوارض بسیار حیاتی است. این اقدام به پاکسازی ترشحات ، خونابه و لخته های احتمالی از مجاری تنفسی کمک می کند که می تواند مسیر تنفسی را مسدود کرده و تنفس را دشوار سازد. شستشوی منظم و صحیح ، با مرطوب نگه داشتن مخاط و تسهیل روند بهبودی ، ریسک عفونت و چسبندگی های داخل بینی را به شکل قابل توجهی کاهش می دهد.
علاوه بر جنبه بهداشتی ، شستشو نقش مهمی در تسریع ترمیم بافت ها و کاهش تورم دارد. مایع شستشو (معمولاً سرم نمکی استریل) به آرامی بافت های حساس جراحی شده را پاک کرده و از تشکیل دلمه های خونی که خشک شده جلوگیری می کند که کندن یا برداشتن آن ها می تواند به بافت آسیب بزند. در نهایت ، این مراقبت مستمر ، به حفظ شکل جدید بینی و دستیابی به بهترین نتیجه زیبایی و عملکردی کمک شایانی می نماید.
انواع سرم شست و شوی بینی
سرم های شست و شوی بینی عمدتاً به دو دسته اصلی تقسیم می شوند: محلول های نمکی ایزوتونیک و محلول های نمکی هایپرتونیک. محلول ایزوتونیک (غلظت نمک مشابه ترشحات طبیعی بدن) ملایم ترین نوع است و برای شست و شوی روزانه ، مرطوب نگه داشتن مخاط و پاکسازی آلودگی های سطحی ، گرد و غبار و آلرژن ها مناسب است. این محلول ها معمولاً به خوبی تحمل می شوند و به حفظ تعادل طبیعی غلظت نمک و رطوبت در حفره بینی کمک می کنند و برای استفاده مکرر مشکلی ایجاد نمی کنند.
در مقابل ، محلول های هایپرتونیک (غلظت نمک بالاتر از ترشحات طبیعی) خاصیت اسمزی قوی تری دارند. این محلول ها با کشیدن آب از مخاط متورم شده ، به کاهش احتقان و گرفتگی بینی کمک می کنند و برای سینوزیت های حاد و مزمن یا سرماخوردگی شدید که با تورم مخاط همراه است ، بسیار مؤثرتر هستند. با این حال ، به دلیل خاصیت خشک کنندگی خفیفی که ممکن است ایجاد کنند ، معمولاً توصیه می شود که کمتر از محلول های ایزوتونیک استفاده شوند و برای استفاده طولانی مدت مناسب نیستند.
شستشوی بینی بعد از جراحی
می توان گفت اولین و مهمترین نکته بعد از عمل بینی ، شستشوی بینی بعد از رینوپلاستی می باشد . انجام این فرایند مراقبتی بعد از عمل بینی می تواند موجب بهبودی سریعتر ، باز شدن مسیر تنفسی ، پاک سازی ترشحات، جلوگیری از انسداد بینی، کاهش التهاب، و تسریع روند بهبودی شود. معمولا بلافاصله بعد از برداشتن گچ و پانسمان بینی شست و شو دادن بینی به بیمار توصیه شده و این کار حتما به واسطه سرم ها یا محلول های مخصوص تجویزی توصیه می شود.
بیشتر بخوانید: جراحی بینی
چه زمانی بینی را شست و شو دهیم؟
معمولاً جراح بینی تبریز توصیه می کنند که شستشوی بینی را ازدو هفته بعد از جراحی (پس از برداشتن تامپون یا آتل) البته که باید گفت در زمان وجود پانسمان بینی نیز می توان اطراف دماغ را با استفاده از دستمال مرطوب تمیز کرد. بعد از برداشتن آتل و تامپون توصیه می شود تعداد دفعات شستشوي بيني هم حداقل روزانه سه بار ولي بسته به نياز و شدت خشكي بيني، بيشتر هم مي تواند باشد. (حداقل تا دو ماه بعد از عمل شستشو ادامه داشته باشد. )
شستشو دادن بینی چه مواردی را بهبود می بخشد؟
شستشو دادن بینی همانطور که بررسی شد ، موجب بهبود سریع تر جای زخم ناشی از عمل بینی می شود و علاوه بر آن موارد بسیار زیاد دیگری را نیز بهبود می بخشد که عبارتند از:
- تمیز کردن داخل بینی می تواند ورم بینی را کاهش داده و مدت زمان ورم داشتن بینی را کم کند
- شستشو دادن داخل بینی می تواند موجب باز شدن راه تنفس و مسیر مسدود شده بینی در اثر وجود مخاط و التهاب بینی شود
- بوی بد بینی ناشی از وجود خونابه خشک شده یا موارد دیگر را از بین می برد
- سوزش و خشکی داخلی بینی را برطرف می کند
- خطر ابتلا به عفونت و یا آلوده شدن بخیه را از بین می برد
- بازگرداندن حس بویایی بعد از عمل بینی
چگونه بینی را شست و شو دهیم؟
در مرحله اول ، انتخاب یک محلول ، اسپری یا غیره مناسب برای شستشو مهم خواهد بود. بعد از آن باید توجه داشت که برای شستشوی داخل حفره های بینی باید حتما از اپلیکاتور مخصوص یا در صورت عدم وجود آن از سرنگ استفاده شود. البته باید توجه داشته باشید تخلیه مایع باید به آرامی انجام شده و نباید به صورت ناگهانی و پر فشار مایع داخل بینی تخلیه شود. برای تمیز کردن داخل بینی سر را به جلو خم کرده و مایع را تخلیه می کنیم ، برای هر حفره بینی این عمل را انجام و در نهایت قسمت خارجی بینی را خشک می کنیم . توجه داشته باشید که به هیچ عنوان نباید بینی را فشار داده یا فین کنید این کار می تواند موجب آسیب شدید به بافت بینی شده و عوارض جدی به دنبال داشته باشد.
آیا با وجود مصرف سرم شستشو ، باز هم باید قطره بینی استفاده کرد؟
استفاده از سرم شستشوی بینی (اسپری سالین) یک گام اساسی و بسیار مهم در مراقبت های پس از جراحی زیبایی بینی است ، زیرا به شستشوی ملایم مخاط ، پاکسازی ترشحات و حفظ رطوبت مطلوب کمک می کند. با این حال ، این عمل یک اقدام بهداشتی است و لزوماً جایگزین داروهای تجویزشده نیست ؛ اگر جراح بینی ، قطره یا اسپری دارویی خاصی (مانند کورتیکواستروئید موضعی برای کنترل التهاب یا قطره های رقیق کننده قوی تر) تجویز کند ، شما باید طبق برنامه دقیقاً از آن ها نیز استفاده نمایید.
در واقع ، شستشوی بینی با سرم قبل از مصرف اسپری های دارویی ، به پاکسازی سطح مخاطی کمک کرده و جذب و تأثیرگذاری آن داروها را به حداکثر می رساند ؛ بنابراین ، این دو روش مکمل یکدیگر هستند. سرم برای پاکسازی روزانه و ملایم ، و بعلاوه قطره یا اسپری دارویی برای کنترل هدفمند التهاب و ورم مورد استفاده قرار می گیرد. هرگز مصرف داروهای تجویزشده را به بهانه استفاده از سرم قطع نکنید و دستورالعمل های دکتر بینی را در مورد زمان و ترتیب استفاده از هر دو ، به طور کامل رعایت شود تا بهترین نتیجه و کمترین عارضه را تجربه کنید.
خونریزی هنگام شستن بینی طبیعی است؟
باید بدانید که شستشو دادن بینی به منظور خروج خون خشک شده در بینی بعد از عمل ، مخاط خشک شده ، عفونت یا غیره از بینی انجام میشود. بنابراین ممکن است در زمان شستن بینی خونابه یا ترشحات زیادی مشاهده کنید که کاملا طبیعی بوده و بعد از چند روز و چند بار شستشو دادن از بین می رود. همچنین اگر بعد از خیس کردن بینی با محلول احساس گرفتگی بینی داشتید ، نگران نشده و به طور مرتب بینی را تمیز کنید تا مخاط به آرامی از بینی خارج شوند.
بهترین سرم شستشوی بینی بعد از عمل
بهترین سرم برای تمیز کردن بینی بعد از عمل ، محلول های تجویز شده از جانب پزشک هستند ؛ اما در صورتی که دسترسی به سرم ها مقدور نبود ، بیمار می تواند به راحتی در منزل سرم تهیه کند. برای انجام این کار مقداری آب را جوشانده و اجازه دهید کاملا سرد شود. بعد از آن مقدار دو قاشق نمک بدن ید (یا حتی نمک معمولی) به آن اضافه کرده و با آن بینی را شست و شو دهید. توجه داشته باشید که به هیچ عنوان نباید از مواد شوینده قوی استفاده یا برای خارج کرد خون خشک شده بینی از دستمال یا حتی گوش پاک کن استفاده کنید. اجازه دهید که مخاط و همه مواد داخل بینی به طور عادی و خود به خود از بینی خارج شوند.
آیا شستشوی بینی موجب درد می شود؟
ممکن است شستشو دادن بینی برای اولین یا چندین روز اول بعد از عمل کمی دشوار باشد اما موجب درد شدید نخواهد شد. شستشوی بینی در روزهای ابتدایی ممکن است تنها سبب بروز علائمی چون سوزش خفیف ، خروج ترشحات عفونی از بینی ، خونریزی بسیار خفیف یا همان خروج خونابه می شود. تنها نکته حائز اهمیت هنگام شستن بینی این است که به هیچ عنوان نباید از ابزاری چون دستمال کاغذی لوله شده ، گوش پاک کن یا سایر موارد برای به داخل بردن بینی استفاده کرد. علاوه بر آن تخلیه محلول شستشو نیز نباید با شدت زیاد انجام شود تا سبب آسیب به دیواره بینی شود.
چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟
در صورتی که حین شستشوی بینی از دماغ ترشحات عفونی مشاهده کردید یا از بینی احساس بوی بد داشتید ، حتما به پزشک مراجعه کرده و شرایط را بازگو کنید. بی توجهی به علائم غیر طبیعی می تواند سبب عفونت بخیه های بینی بعد از عمل و زخم شود. (در برخی موارد نادر).
همچنین به خاطر داشته باشید که استفاده از قطره های تجویز شده از جانب پزشک بسیار مهم بوده و می بایست در زمان های تعیین شده از جانب پزشک از آنها استفاده کنید.
آیا میتوان از آب نمک برای شستشو استفاده کرد؟
خیر توصیه می شود که برای تمیز کردن بینی حتما از محلول های تجویز شده از جانب پزشک یا سرم شستشو استفاده شود. اما در برخی موارد و برخی شرایط حاد که دسترسی به محلول وجود ندارد می توان از محلول آب نمک برای شستن بینی استفاده نمود. (درصد نمک به آب کمتر باشد. )
